Theo ông Tuấn, do có sự chênh lệch về phát triển kinh tế - tầng lớp của các vùng miền trên cả nước, về khả năng tiếp cận giáo dục của người dân giữa các khu vực có khác nhau; mặt khác, các chính sách về dân tộc thiểu số, về người có công với nước cũng cần phải được ưu tiên trong giáo dục đào tạo, nên lâu nay chúng ta thực hành chính sách tuyển sinh theo khu vực và theo đối tượng. Các chính sách, chế độ ưu tiên trong tuyển sinh, diện thí sinh được hưởng ưu tiên đổi thay theo thời gian phụ thuộc chính sách của quốc gia và yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của các vùng miền. Thống kê năm 2012 cho thấy, số thí sinh ĐH được cộng điểm ưu tiên khu vực là 82%, ưu tiên theo đối tượng cao nhất 3%, chỉ có 13% không ưu tiên, số còn lại là diện tuyển thẳng hoặc cộng điểm do học lực. Ông có thấy đây là điều bất thường không khi mà số được ưu tiên lại áp đảo so với số thí sinh không được ưu tiên? Thực tế, một cháu ở nông thôn, chắc chắn không có được dịp thuận lợi học tập như cháu ở thị thành; một cháu ở miền núi, biên giới, hải đảo khó có điều kiện học tập tốt như ở đồng bằng. Vì thế trong tuyển sinh chúng ta đã có quy định ưu tiên điểm cho các vùng có điều kiện khó khăn hơn so với điều kiện trong thị thành. Nước ta có khoảng 20% dân số sống ở thị thành, nơi có điều kiện học tập tốt nhất. Mặt khác, giang sơn ta đã qua 2 cuộc chiến tranh phóng thích dân tộc lâu dài. Sao người đã hy sinh vì độc lập tự do của dân tộc. Ưu tiên trong tuyển sinh cho những người và con của người có công với cách mạng là điều hợp với đạo lý. Chính thành thử mà trong những năm qua, có nhiều thí sinh được hưởng chính sách ưu tiên theo đối tượng, khu vực. Trước đây không có cử tuyển, không có tuyển thẳng học sinh huyện nghèo nhưng giờ đã có chính sách cho cả những đối tượng này. Ông có quan điểm gì về vấn đề này?
Đặc thù của chính sách cử tuyển là gắn việc đào tạo với sử dụng ở những địa phương có vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc ít người. Nghĩa vụ của những người được đi đào tạo phải trở về phục vụ quê hương nơi cử đi học và trả phí tổn. Số lượng cử tuyển hằng năm rất hạn chế. Để đẩy nhanh tiến trình phát triển kinh tế xã hội ở những huyện nghèo, huyện đặc biệt khó khăn về kinh tế, Chính phủ ban hành Nghị quyết 30/A/2008. Các bộ ngành có nhiệm vụ khai triển thực hành các chỉ tiêu đã đề ra. Đào tạo nhân lực là một trong những chỉ tiêu quan yếu. Mặt khác một số huyện vùng biên thuỳ, hải đảo do các Ban chỉ đạo Tây Bắc, Tây nguyên, Tây Nam bộ yêu cầu cũng cần được ưu tiên xét tuyển thẳng vào CĐ, ĐH. Các thí sinh này phải học một năm để tẩm bổ tri thức, để đạt đến mặt bằng đủ để theo học trường, ngành học mà các cháu đăng ký. Thực tiễn cho thấy ở các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, nếu không có chính sách tuyển sinh đặc thù trong những năm trước mắt thì rất khó đạt được các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội ở các vùng này. Vậy ông có cho rằng cần rà soát lại việc tuyển sinh theo khu vực, đối tượng? tỉ dụ, đã tuyển theo đối tượng thì không theo khu vực nữa và trái lại? Hoặc có chính sách cử tuyển, tuyển thẳng thí sinh huyện nghèo thì nên chăng bỏ đối tượng ưu tiên dân tộc? Hai vấn đề đó khác nhau. Đối tượng là về nhân thân con người, hệ trọng tới chính sách về con người, về dân tộc. Khu vực là địa giới hành chính gắn với điều kiện phát triển kinh tế từng lớp đặc thù. Những chính sách ưu tiên về đối tượng đã được quy định rõ trong các pháp lệnh, nghị định mà Bộ phải thực hành và cập nhật liền tù tù mỗi khi các quy định này có sự đổi thay. Những chính sách ưu tiên khu vực được Bộ cân nhắc đổi thay hằng năm tùy thuộc đề nghị phát triển kinh tế - xã hội của các vùng miền. Với sự quan hoài đầu tư của Đảng và quốc gia, trong những năm qua sự phát triển kinh tế của các vùng miền cũng đã có đổi thay, xóa dần khoảng cách chênh lệch giữa thành thị và nông thôn. Cho nên chính sách ưu tiên tuyển sinh theo khu vực cũng thay đổi chứ không phải “bất di, bất dịch”. Trước đây chúng ta đã cho phép giãn cách giữa 2 khu vực liền kề là 1 điểm, có thời kỳ cho phép 1,5 điểm, bây giờ giãn cách khu vực được điều chỉnh chỉ còn 0,5 điểm. Số địa phương được hưởng ưu tiên tuyển sinh cũng thay đổi theo thời kì tùy thuộc nhu cầu đào tạo nhân lực và chính sách phát triển kinh tế của Chính phủ. Nói cách khác, sự điều chỉnh ưu tiên khu vực có thể được thực hành mềm mỏng. Tuy nhiên, việc điều chỉnh ưu tiên tuyển sinh theo đối tượng cần được thực hành đồng bộ với các chủ trương chính sách của Đảng và quốc gia về dân tộc, về người có công với nước biểu đạt trong các pháp lệnh của Quốc hội, nghị định của Chính phủ. Quy chế tuyển sinh của Bộ phải nhất quán với các văn bản này. Bộ sẽ có động thái gì sau diễn đàn về chính sách ưu tiên trong tuyển sinh ĐH, CĐ mà Báo Thanh Niên vừa thực hành? Thời gian qua Báo Thanh Niên đã đưa ra nhiều diễn đàn hệ trọng tới giáo dục ĐH, và lần này là diễn đàn về chính sách tuyển sinh ĐH, CĐ. Với ý thức vô cùng cầu thị, Bộ GD-ĐT xin thu nhận ý kiến để rà, điều chỉnh những chính sách ưu tiên trong phạm vi, quyền hạn của mình; đồng thời Bộ cũng sẽ kiến nghị lên Chính phủ xem xét điều chỉnh hợp lý các chính sách thuộc đối tượng ưu tiên nhằm bảo đảm công bằng trong tuyển sinh. Tuệ Nguyễn - Lê Đăng Ngọc(thực hành) |
Chủ Nhật, 21 tháng 7, 2013
Ưu tiên tuyển sinh thế nào để công bằng ? - Kỳ 7: Sẽ soát, điều chỉnh chính sách
